2010 Ocağın 15’inden itibaren memurların sağlıktan yararlanması devrim gibi değişiklikler getirmiştir..

Sosyal güvenlik reformunun yürürlüğe girdiği 2008 yılı Ekim ayı başından önce göreve başlamış devlet memurlarının (ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin) sağlık hizmetleri görev yaptıkları kurumlarca karşılanıyor. Ancak, 1 Ekim 2008 tarihinden sonra göreve başlayan memurlarsa yeni sisteme tabi olup, genel sağlık sigortası kapsamında sağlık yardımlarından yararlanabiliyor.
Eski memurlar gerek sağlık yardımlarından faydalanmada ve gerekse de ilaç vs. temininde bazı sıkıntılar karşılaşıyordu. Sevk kağıdı, sağlık karnesi, sadece anlaşmalı eczanelerden ilaç temini memurların karşılaştığı sorunlardan bazıları.
Özellikle tatil ve izinlerde taşra teşkilatı olmayan memurların hem sağlık yardımlarına ulaşmada ve hem de ilaç alımında önemli sorunları vardı. İşte 5434 sayılı Kanuna tabi eski memurlar 15.01.2010 tarihi itibariyle SGK’na devredilecek.
***
Primi  kurumlar ödeyecek
Emekli keseneğine esas aylıkları tutarı üzerinden emeklilik keseneği ve kurum karşılığı dışında ayrıca yüzde 12 oranında hesap edilecek genel sağlık sigortası priminin tamamı görev yaptıkları Kamu İdarelerince karşılanacak.
***
Sevk kağıdı kalkacak
Devir tarihinden sonra memurlar ve bakmakla yükümlüleri için hasta sevk kâğıdı düzenlenmeyecek.
Memurlar ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler sağlık karnesi olmadan T.C. kimlik numarası ve kimlik tespiti için gerekli bir belge (nüfus cüzdanı, sürücü belgesi, evlenme cüzdanı, pasaport) ile birlikte doğrudan sağlık kuruluşlarına başvurabilecekler.
Memurlar ve bakmakla yükümlü oldukları kişiler, devir tarihinden itibaren reçete edilen ilaçlarını, Sosyal Güvenlik Kurumu ile anlaşması  bulunan herhangi bir eczaneden alabilecektir.
İlaç bedellerinin ödenmesinde, ilaçların reçete edildiği tarih esas alınacaktır. Devir tarihinden önce reçete edilen ilaçlara ilişkin faturalar, memurun kurumu tarafından ödenecek, devir tarihinden itibaren (15/01/2010 tarihi dahil) reçete edilen ilaçlara ait faturalar ise SGK’na gönderilecek.
Devir tarihinden önce başlayan yatarak tedaviler için sağlık hizmet sunucuları 14.01.2010 tarihi dahil oluşan giderleri ilgilinin Kurumuna, 15.01.2010 tarihinden itibaren oluşan giderleri de Sosyal Güvenlik Kurumuna fatura edecekler.
***
Eş ve çocukların sağlık yardımı
Devir tarihinde eşinden dolayı bakmakla yükümlü olunan kişi olarak sağlık hizmeti karşılananlar, uzun vadeli sigorta kolları kapsamında zorunlu olarak sigortalı sayılmamaları, isteğe bağlı sigortalı olmamaları veya gelir ve/veya aylık almamaları şartıyla sağlık hizmetlerinden yararlandırılmaya devam ederler. Devir tarihinde sigortalı tarafından bakmakla yükümlü olunan kişi olarak sağlık hizmeti karşılanan kız çocukları, durumlarında değişiklik oluncaya kadar sağlık hizmetlerinden yararlanmaya devam ederler.
Kız çocuklarının uzun vadeli sigorta kolları kapsamında zorunlu olarak sigortalı (öğrenim yapmakta iken tatil devresinde çalışanlar hariç) sayılmaları, isteğe bağlı sigortalı olmaları, gelir ve/veya aylık almaları ve evlenmeleri durum değişikliği olarak değerlendirilir. Ancak, devrolunan sigortalıya aylık bağlanması veya aylık almakta iken 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında sigortalı olmayı gerektirecek şekilde yeniden çalışması durumu kız çocuklarının sağlık hizmetlerinden yararlanmasını etkilemez.
Devir tarihinde sigortalı tarafından bakmakla yükümlü olunan kişi olarak sağlık hizmeti karşılanan erkek çocukları, uzun vadeli sigorta kolları kapsamında zorunlu olarak sigortalı (öğrenim yapmakta iken tatil devresinde çalışanlar hariç) sayılmamaları, isteğe bağlı sigortalı olmamaları veya gelir ve/veya aylık almamaları ve evlenmemeleri şartıyla 25 yaşını dolduruncaya kadar sağlık hizmetlerinden yararlandırılmaya devam ederler.
Sigortalının üvey çocuğu hakkında erkek, kız veya malul olma durumlarına göre işlem yapılır.
**
Aylıksız izinde sağlık yardımı
Askerlik süresi dışındaki aylıksız izin sürelerinde de sigortalılar sağlık hizmetlerinden yararlandırılacaklar. Genel sağlık sigortasına devredilenlerden askere gitmesi nedeniyle   aylıksız izinli sayılanlar dahil ilgili kanunları gereğince aylıksız izin kullanan sigortalıların bakmakla yükümlü olduğu kişiler, bu süre içinde de sağlık hizmetlerinin kapsamında olacak.
***
Ana babaların durumu
Evlenmeleri nedeniyle bakmakla yükümlü olunan kişi kapsamından çıkmaları, uzun vadeli sigorta kolları kapsamında zorunlu olarak    sigortalı sayılmaları, isteğe bağlı sigortalı olmaları, 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz, Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanuna göre bağlanmış aylıklar dahil gelir ve/veya aylık almaları ana ve baba açısından durum değişikliği olarak değerlendirilecek.
***
Kamu idareleri bilgi girişi yapacak
Sosyal Güvenlik Kurumu  genel sağlık sigortalılarının bakmakla     yükümlü oldukları kişilerinin genel sağlık sigortasından yararlanmalarına esas bilgilerini belirlediği 15 günlük sürede ve  sağlayacağı elektronik alt yapı üzerinden girilmesini kamu idarelerinden ister, belirlenen şartlarda  veya  belirlenen 15 günlük  sürede bilgi girişlerini yapmayanlar ile bakmakla yükümlü olunan kişi olmayanlara ait bilgi girişi yapanlara asgari ücretin yarısı tutarında idari para cezası uygulanacaktır.
***
Sağlıktan yararlanma süresi
657 sayılı ve diğer personel kanunlarına tabi olarak görev yapan     devlet memurlarının göreve başlatıldıkları tarih itibariyle sağlık   yardımları başlamaktaydı.
Devir tarihinden sonra sigortalı işe giriş bildirgesinin verilmiş olması kaydıyla ilk tam emekli keseneği bildirilmesi gereken aylığın başlangıç tarihinden itibaren genel sağlık     sigortasından yararlandırılırlar.
Devir tarihinden önce sağlık hizmetleri 657 sayılı ve diğer personel kanunlarındaki yükümlülükler çerçevesinde karşılanan devlet memurlarının görevden ayrıldıkları tarihten itibaren sağlık yardımları sona ermekteydi.
5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi uyarınca 5434 sayılı    Kanun hükümlerine tabi olan sigortalılardan bu  kapsamdaki sigortalılık ilişkisi sona erenler, zorunlu sigortalılıklarının sona erdiği tarihten itibaren on gün süreyle genel sağlık sigortasından yararlandırılırlar.
Devir tarihinden itibaren (15/01/2010 tarihi dahil), Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından sağlanacak sağlık hizmetlerinden doğan katılım payına ilişkin işlemler, SUT esas ve usulleri doğrultusunda yürütülecek olup, devir tarihinden itibaren sağlanacak sağlık hizmetleri için kamu kurumları tarafından memurların aylıklarından katılım payı kesintisi yapılmayacaktır. Memurlar, katılım payını hastane ve  eczanelerde kendileri ödeyeceklerdir.
Protez, ortez ve diğer iyileştirici tıbbi malzemelerin, kişiler tarafından        temin edilmesi halinde de, bunların reçete edildiği tarih esas alınmak suretiyle, 14/01/2010 tarihinde ve daha önce reçete edilmiş malzemelerin bedeli, fatura tarihine bakılmaksızın, memurun kurumu tarafından ödenecek, devir tarihinden itibaren reçete edilen tıbbi malzeme bedelleri ise Sosyal Güvenlik Kurumundan talep edilecektir. Kamu idaresince temin edilen tıbbi malzemelere ilişkin kayıtlar; Sosyal Güvenlik Kurumunca devir tarihinden itibaren dikkate alınmayacaktır
İlaç bedellerinin ödenmesinde, ilaçların reçete edildiği tarih esas alınacaktır. Devir tarihinden önce reçete edilen ilaçlara ilişkin faturalar, memurun kurumu tarafından ödenecek, devir tarihinden itibaren (15/01/2010 tarihi dahil) reçete edilen ilaçlara ait faturalar ise Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilecektir.
Memurlar ve bakmakla yükümlü oldukları kişiler, devir tarihinden itibaren reçete edilen ilaçlarını, Sosyal Güvenlik Kurumu ile anlaşması   bulunan herhangi bir eczaneden alabilecektir.
Mehmet BALLı Araştırmacı / yazar
Not : Sosyal Güvenlik Uzmanı Resul TOSUN’ un yazılarından faydalanılmıştır.